Patiënten in China die een hersenimplantaat kregen tegen drugsverslaving, melden opvallende en zorgwekkende bijwerkingen. Tijdens klinische proeven met deep brain stimulation (DBS) ontwikkelden meerdere deelnemers dwangmatig gedrag, waaronder een sterke drang tot gokken. Dit roept serieuze vragen op over de risico’s en ethiek van de behandeling.
Gokdrang Na Behandeling Tegen Verslaving
Sinds 2019 experimenteert China met DBS als mogelijke behandeling voor zware drugsverslaving. Hierbij wordt een soort hersenpacemaker geïmplanteerd die specifieke delen van de hersenen elektrisch stimuleert om verslavingsdrang te onderdrukken.
Bij een recente proef met zestig patiënten bleek de behandeling echter forse bijwerkingen te hebben. Elf deelnemers lieten het implantaat uiteindelijk uitschakelen. Ze ervoeren gedragsveranderingen als ondraaglijk. Andere gaven aan dat het leven zonder apparaat juist extreem zwaar is.
Een van de meest sprekende gevallen is dat van de patiënt onder het pseudoniem Zhang Dayou. Na activering van het implantaat begon hij dwangmatig te gokken. Hij bouwde een schuld op van zo’n 200.000 yuan of €24.500. Bovendien werd hij meerdere keren opgenomen in psychiatrische instellingen.
Oncontroleerbare Impulsen
Zhang probeerde het implantaat uit te schakelen, maar kreeg hevige ontwenningsachtige klachten. Volgens zijn verklaring voelde hij zich emotioneel leeg zonder stimulatie. Hij smeekte zijn artsen om het apparaat weer aan te zetten. Hij probeerde de fabrikant SceneRay aansprakelijk te stellen. Echter, geen enkele advocaat durft de zaak op te nemen door een gebrek aan hard medisch bewijs.
Ook andere patiënten probeerden hun gedrag aan het implantaat te koppelen. Zo is er een andere zaak waar de deelnemer wordt beschuldigd van seksueel wangedrag. De rechter ging er niet in mee dat het aan DBS te wijten is zonder voldoende wetenschappelijke onderbouwing.
Onbekende Risico’s van DBS
Deep brain stimulation wordt al langer toegepast bij aandoeningen als Parkinson. Toch staat het bekend om mogelijke bijwerkingen zoals impulsiviteit en verhoogd risicogedrag. De impact is zowat het omgekeerde van afslankmiddelen die de gokdrang onderdrukken. Wetenschappers waarschuwen dat het onderdrukken van bepaalde gedachten kan leiden tot verschuiving naar andere impulsen, zoals gokken.
Europese studies naar DBS bij verslaving benadrukken daarom dat ethische afweging en bijwerkingen eerst grondig besproken moeten worden. Het Chinese onderzoek lijkt te bevestigen dat het onderdrukken van drugsdrang kan leiden tot nieuwe problematische verslavingen.
Ook Gokproblemen door Medicatie
Niet alleen hersenimplantaten worden gelinkt aan problematisch gokgedrag. Eerder onderzoek wees uit dat bepaalde medicijnen tegen psychiatrische aandoeningen, zoals cariprazine, eveneens kunnen leiden tot gokverslaving. In een gedocumenteerd geval ontwikkelde een vrouw zonder gokverleden een ernstige gokdrang. Die verdween kort na het stoppen van het medicijn.
De Chinese DBS-studie maakt niet duidelijk of het uitschakelen van het implantaat daadwerkelijk leidt tot vermindering van gokproblemen. Wel onderstreept het onderzoek hoe dun de lijn is tussen behandeling van verslaving en het veroorzaken van nieuwe problemen.
Zit je zelf met een grote gokdrang, probeer dan in eerste instantie de regels van verantwoord gokken te volgen. Lukt dit niet, aarzel dan niet om externe hulp te zoeken. Gokken moet je voor het plezier en mogelijke winst doen, niet om je in de problemen te werken.